Cilt Kanserinin 8 Önemli Sinyali!
Dermatoloji Uzmanı Prof. Dr. Emel Güngör, benlerinizde aşağıda yer alan değişiklikler varsa, zaman kaybetmeden bir dermatoloji uzmanına muayene olmanız gerektiği uyarısında bulunuyor.
Gençlerde Melanom Vaka Sayısı Artıyor
Cilt kanseri, günümüzde tüm dünyada en sık görülen kanser türü olarak ilk sırada yer alıyor. Eskiden 50 yaş üzerindeki kişilerde daha sık rastlanan bu hastalık, son yıllarda özellikle 20-40 yaş arası gençlerde hızla artış gösteriyor.
Acıbadem Fulya Hastanesi Dermatoloji Uzmanı Prof. Dr. Emel Güngör, yoğun güneşlenme alışkanlığının, solaryum kullanımının ve güneşten koruyucuların yanlış uygulanmasının gençleri daha yüksek risk altına soktuğunu vurguluyor.
Erken Dönemde Tedavi Mümkün
Cilt kanserleri arasında en tehlikelisi olan melanom, erken dönemde yakalanırsa tedavi edilebiliyor. Ancak geç kalındığında, kısa sürede lenf bezlerine ve diğer organlara metastaz yapabiliyor. Melanom dışı kanserler ise genellikle daha yavaş ilerlese de tedavi edilmediğinde ciddi doku kayıplarına yol açabiliyor.
Prof. Dr. Güngör, “Tümörü ne kadar erken yakalarsak tedavisi de o kadar kolay olur” diyerek ayda bir kez ayna karşısında cildin ve benlerin kontrol edilmesi gerektiğini hatırlatıyor.
Önümüzdeki 10 Yılda Milyonlarca Yeni Vaka
Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, 2022’de dünyada yaklaşık 1,5 milyon yeni melanom dışı ve 330 bin yeni melanom vakası kaydedildi. Önümüzdeki 10 yılda bu sayının melanom dışı kanserlerde %20-25, melanomda ise %35-40 oranında artacağı öngörülüyor.
Cilt Kanserinin Türleri
Cilt kanserleri temel olarak iki gruba ayrılıyor:
- Melanom dışı kanserler: Bazal hücreli kanser (BHK) ve skuamöz hücreli kanser (SHK)
- Melanom: Deriye renk veren melanosit hücrelerinin kanserleşmesi sonucu oluşuyor.
Bazal hücreli kanser en sık yüzde, özellikle burunda görülürken; skuamöz hücreli kanser daha hızlı büyüyor ve yakın lenf bezlerine yayılabiliyor. Melanom ise en tehlikeli tür olup, hızlı metastaz riski taşıyor.
Cilt Kanserinin 8 Belirtisi
Prof. Dr. Güngör, şu değişikliklerde zaman kaybetmeden dermatoloji uzmanına başvurulması gerektiğini söylüyor:
- Yeni ve hızla büyüyen ben
- Var olan bende renk, şekil veya büyüklük değişikliği
- Diğerlerinden farklı görünümlü ben
- Asimetrik yapılı ben
- Kenarları girintili-çıkıntılı ben
- Birden fazla renkten oluşan ben
- Ben üzerinde kaşıntı, kanama veya sulantı
- Pürüzlü ya da pullu yüzey
Güneş En Büyük Risk Faktörü
Cilt kanserinde en önemli nedenin yoğun güneş ışığına maruz kalmak olduğunu belirten Prof. Dr. Güngör, özellikle bronzlaşmak için uzun süre güneşlenenlerin ve solaryum kullananların risk altında olduğunu söylüyor. Ayrıca açık tenli, renkli gözlü, ailesinde cilt kanseri öyküsü bulunanların da dikkatli olması gerektiğini ekliyor.
Cilt Kanserinden Korunmak İçin 5 Altın Kural
- 10:00-15:00 arasında doğrudan güneşe çıkmayın.
- SPF 30 ve üzeri güneş kremi kullanın, her 2 saatte bir yenileyin.
- Geniş kenarlı şapka, güneş gözlüğü ve koruyucu giysiler tercih edin.
- Çocuklukta güneş yanıklarından korunmaya özen gösterin.
- Solaryumdan uzak durun.
Tedavide İlk Basamak: Cerrahi
Cilt kanserinde tanı biyopsi ile kesinleşiyor. Melanom ve melanom dışı cilt kanserlerinde ilk tedavi seçeneği ise cerrahi yöntem. Tümörün boyutu ve yerine göre çıkarılacak alan belirleniyor. Melanomda ayrıca tümörün kalınlığına göre evreleme yapılarak lenf bezleri ve diğer organlar da kontrol ediliyor.
Cerrahiye uygun olmayan durumlarda ise özel kremler, kriyoterapi, elektrokoterizasyon ve radyoterapi gibi yöntemler uygulanabiliyor.